Otxandioren sorrera

Sorrera 

Otxandiok 1236 eta 1254 urteen bitartean jaso zuen hiri-gutuna, eta 1304an foruen bidez gobernatzeko baimena Marañonen, Lopez Diaz de Haro jaunaren eskutik. Horrela, hiribilduen sorrera-prozesuaren parte izan zen. Otxandioren sorrerak helburu argia du: goi-lautadaren eta kantabriar kostaldearen arteko trafikoa bermatuko duen nukleoa sortzea. Erdi Aroan, Otxandio-Durango-Bilbo-Bermeo errepidea komunikazio-biderik garrantzitsuenetarikoa bihurtu zen.

Lanaren zatiketarekin, gizarte talde berriak sortu ziren (eskulangileak, zamaltzainak, merkatariak); era berean, izen handiko etxe nobleak egin ziren errentak handitzeko asmoz. Baina jarduera ekonomiko berrien sorrerak horien kontrola lortzeko borrokak eragin zituen XIV. eta XV. mendeetan, aurkako nobleen artean. Era berean, gizarte urbanoa eta noblezia urbanoaren arteko liskarrak sortu ziren.

Liskar horiekin batera, beste bat sortu zen: Aramaio eta Otxandioko jurisdikzioen artean kokatzen den lurraldeari zegokiona, “Limitadua” deitu izan zaiona; Udal biek aldarrikatzen zuten lurralde haren jabetza. 1457ko ekainaren 2an, Elvira de Leiva andereak (Juan Alfonso de Múgica Aramaioko jaunaren amak) eta Otxandioko Udalak, adostasunez, eskritura bat egin zuten ordura artekoak bezalako eztabaidak eta auziak saihesteko. Eskritura hartan, Otxandioko Udalari lurraldearen erabilera eta ustiapena onartu zitzaion, inongo kanon, zentsu edo pentsiorik eman beharrik gabe Aramaioko jaunari. Aramaiok ez zuen parte hartu elkarganatze eskrituran, eta eskritura hura Konde jaunak eta Otxandioko Udalak sinatu zuten.

XVI-XX mende bitartea